Menopoz, kadın vücudunda yumurtlamanın ve bununla birlikte bazı hormonların üretiminin durması nedeniyle adet kanamalarının kalıcı olarak kesilmesidir. Menopozun kadın sağlığı için en önemli yanı artık çocuk sahibi olmanın mümkün olmamasıdır ve düşünüldüğünde 45-50'li yaşlardan sonra doğal bir gebelikten korunma yöntemine kavuşmak demektir. Menopoz, ileri yaşlarda gebe kalmayı imkansız hale getirerek kadın sağlığı için ciddi bir riski yok eder ve belki de insanların büyütmeye ömürlerinin yetemeyeceği çocukların doğmasına izin vermez.

Menopoz öncesi belirtiler nelerdir?
En yaygın işaretleri adet kanamalarının sıklığının azalması, düzensizleşmesi ve sıcak basmalarıdır. Bu belirtiler genellikle menopozdan 4 yıl kadar önce başlar. Bunların dışında uyku bozuklukları, ruh halinde dalgalanmalar, kilo artışı olabilir.

Menopoz döneminde yapılması gerekenler nelerdir?
Menopozun belirtileri olan adet gecikmeleri ve sıcak basmaları başka sağlık sorunlarından da kaynaklanabileceğinden bu dönemde jinekolojik muayene gereklidir. Tiroid bezi ile ilgili bazı sorunlar, süt hormonu seviyesinin artması ve gebelik adet gecikmelerine neden olabilir. Sıcak basmaları böbrek üstü bezlerinden ani hormon salınımı ya da tiroid bezinin fazla çalışıyor olmasından kaynaklanabilir. Menopoza geçiş, menopoz ve sonrasında her kadında farklı şiddette ve farklı belirtiler oluşacağından tedavinin yöntemleri de farklı olacaktır. Pelvik muayene, meme taraması, rahim ağzı kanseri taraması ve rutin kan tetkikleri menopoz dönemi görüşmenin parçalarıdır. Ruhsal durum değerlendirmesi de yapılmalıdır. Olası cinsel sorunlar, idrarla ilgili problemler, uyku düzensizlikleri sorgulanır.

Menopoz yaşı nedir?
Menopoz belirtileri ortalama 47.5 yaşında başlar, adetlerin tamamen kesilmesi yani menopoz için ortalama yaş 51'dir. Doğum kontrol hapı kullanımı menopoz yaşını etkilemez. Ancak genetik yapı, sigara ve alkol tüketimi gibi faktörler menopoz yaşını etkiler. Bazı ipuçları olsa da menopozun hangi kadında ne zaman başlayacağını önceden kestirmek mümkün değildir. Adet kanamasının 3. günü yapılan bazı testler fikir verebilir ancak güvenilir değillerdir. Bu testlerin sonuçlarına bakarak özellikle doğurganlıkla ilgili yorumlar yapmak henüz çocuk doğurmamış bir kadında gereksiz endişe yaratabilir ya da artık çocuk doğurmak istemeyen bir kadının menopoza girdiğini düşünerek korunmayı bırakıp istenmeyen bir gebelikle karşılaşması ile sonuçlanabilir. Yapılan testler kişinin menopoza yakın olduğunu gösterse dahi bu dönemde seyrek de olsa yumurtlamalar devam edebilir, bu nedenle adet kanamaları tamamen kesilene kadar gebelik istemeyen kadınların korunmaları gerekir.

Menopozda tedavi gerekli midir?
Menopoza geçiş dönemi ve menopozun hemen sonrasındaki bir kaç yıl kadın vücudunda belirgin bedensel ve psikolojik değişimler yaşanır. Kardiyovasküler hastalık ve kemik erimesi riski artar. Hormonal değişimler vücut ağırlığının artmasını kolaylaştırır. Menopoz döneminde sık yaşanan sıkıntılar (adet kanamalarında düzensizlikler ve adet kanamalarının kesilmesi, sıcak basmaları, terlemeler, kemik erimesi, kalp damar hastalıkları riskinde artma, genital organlarda kuruluk, idrarla ilgili sorunlar)  genellikle östrojen seviyesinin düşmesi ile ilgilidir. Bu sıkıntıların şiddeti ve süresi kişiden kişiye belirgin farklılık göstermektedir. Bazı kadınlar çok hafif belirtilerle bu dönemi atlatabilirken bazen de tedavi gerektirecek kadar yoğun sorunlar yaşanabilir. Tedavi kişinin gereksinimlerine göre planlanır. Yaşam kalitesinin çok bozulması durumunda risk değerlendirmesi ile 5 yıl kadar hormon desteği yapılabilir. Bazı antidepresan ilaçlar da menopoz döneminde kullanılmaktadır.

Menopoz döneminde kemik erimesi hızlanır. Bazı kişilerde kemik erimesi çok şiddetli olabilir ve ilerleyen zaman içinde omurilikte sessiz kırıklar oluşur. Küçük travmalarla bile kalça ekleminde, el bileğinde kırıklar oluşabilir. Sigara kullanıyor olmak ve hareketsizlik kemik erimesini artırmaktadır.

Menopozda sıcak basmaları ne kadar devam eder?
Vücudun üst kısmında ortalama 4 dakika kadar süren sıcaklık hissi, peşinden çarpıntı yada baş ağrısı, halsizlik, güçsüzlük, baş dönmesi ve sonunda yoğun terleme ve üşüme hissi sıcak basması olarak tanımlanır. Çok sık tekrar edebilir, geceleri daha sık olur ve uykudan uyandıracak kadar yoğun hissedilebilir. Stresli ve  sıcak ortamlarda sıcak basmaları daha sık ve şiddetli oluşur.

Sıcak basmaları menopoz döneminde her beş kadından dördünde oluşur. Bu kadınların da dörtte üçünde bir yıldan daha uzun bir süre devam eder. Bunlarını yarısında da azalarak 5 yıl kadar devam edecektir. Sonuç olarak yaşla birlikte sıcak basmalarının sıklığı ve şiddeti azalır. Ortamı soğuk tutmak, baharatlı yiyeceklerden ve kafeinden kaçınmak, stresli yorucu işlerden uzak durmak yararlı olabilir.

Menopoz ağrıları nelerdir?
Menopozdaki hormonal değişimlerle ilişkisi kesin olarak bilinmeyen eklem ve kas ağrıları da sık iletilen yakınmalardır.

Uzm. Dr. Ruhnaz YILMAZ
Bayındır Kavaklıdere Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı





Bayındır Hastanesi
x

Randevu Al

* listenenler dışındaki tarih ve saate randevu almak istiyorsanız lütfen 0850 911 0 911 numaralı çağrı merkezimiz ile iletişime geçebilirsiniz

Hastanemizde kaydınız var ise direkt randevu alabilmek için tıklayınız

yukarı git